{"id":610,"date":"2025-06-22T15:38:17","date_gmt":"2025-06-22T13:38:17","guid":{"rendered":"https:\/\/talesbytheroadside.eu\/?p=610"},"modified":"2025-06-23T02:21:42","modified_gmt":"2025-06-23T00:21:42","slug":"serce-w-kotorze","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/talesbytheroadside.eu\/?p=610","title":{"rendered":"Serce w Kotorze"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Moje serce ju\u017c wiele lat temu po\u0142\u0105czy\u0142a z Czarnog\u00f3r\u0105 jaka\u015b niewidzialna ni\u0107, kt\u00f3ra jest silna niczym paj\u0119czyna. Mia\u0142am na li\u015bcie Kotor i chcia\u0142am go zobaczy\u0107. Jednak ze wszystkich miejsc, kt\u00f3re przysz\u0142o mi zwiedzi\u0107, nie wybra\u0142abym Kotoru na zostawienie cz\u0119\u015bci serca. Los chcia\u0142 inaczej i nie pozosta\u0142o nic innego jak tylko si\u0119 z nim pogodzi\u0107.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Sama droga z Niksic nad Zatok\u0119 Kotorsk\u0105 by\u0142a rzeczywi\u015bcie jedn\u0105 z pi\u0119kniejszych tras r\u00f3wnie\u017c dla busa. Jak to w Czarnog\u00f3rze, mo\u017cna by\u0142o dosta\u0107 si\u0119 naoko\u0142o g\u0142\u00f3wnymi trasami przez Podgoric\u0119 i Cetinje. Ja jednak wybra\u0142am drog\u0119 na skr\u00f3ty, cho\u0107 czasowo d\u0142u\u017csz\u0105. Ale to w\u0142a\u015bnie te miejsca, gdzie nie ma oczywistej drogi, stwarzaj\u0105 klimat kraju i nie bez powodu zdecydowa\u0142am si\u0119 w\u0142a\u015bnie na ten odcinek przez g\u00f3ry. Zreszt\u0105 na mapie wygl\u0105da\u0142 na wzgl\u0119dnie przejezdny. Poza tym intersowa\u0142a mnie ta cz\u0119\u015b\u0107, bez widocznych zabudowa\u0144. Musia\u0142o tam by\u0107 co\u015b wyj\u0105tkowego, skoro g\u0142\u00f3wny ruch odbywa\u0142 si\u0119 inn\u0105 tras\u0105 a tak wyra\u017ana i zach\u0119caj\u0105ca nitka przez g\u00f3ry, istnia\u0142a.<\/p>\n\n\n\n

Pierwsze letnie domostwa, pojawia\u0142y si\u0119 pod stromym zboczem drogi dopiero w okolicach Parku Lovcen. O tej porze nikt tu nie mieszka\u0142. Nikt od strony Niksi\u0107 najpewniej te\u017c nie je\u017adzi\u0142. Dostanie si\u0119 w te pierwsze zabudowania, by\u0142o du\u017co \u0142atwiejsze w\u0142a\u015bnie z przeciwnego kierunku. Nikt rozs\u0105dny nie nadk\u0142ada\u0142by drogi, przebijaj\u0105c si\u0119 przez g\u00f3ry.<\/p>\n\n\n\n

Nied\u0142ugo zabraknie cz\u0119\u015b\u0107 g\u00f3rskiego labiryntu. Od morza powstaje kolejny odcinek nowego asfaltu, Zastanawia\u0142am si\u0119, jak zmieni si\u0119 miejsce, kiedy przyjad\u0119 tu kolejny raz.<\/p>\n\n\n\n

Zima zn\u00f3w wr\u00f3ci\u0142a, co dawa\u0142o sygna\u0142, \u017ce by\u0142am co najmniej 1100 m n.p m albo i wy\u017cej. Zza chmur nagle zacz\u0105\u0142 przebija\u0107 si\u0119 widok na Kotor i zatok\u0119. Cieszy\u0142am si\u0119, \u017ce ten ostatni niepewny odcinek przez \u015brodek budowy nowej drogi, bez objazd\u00f3w, bez znak\u00f3w i jakichkolwiek wskaz\u00f3wek uda\u0142o si\u0119 pokona\u0107 jeszcze za widna. Noc\u0105 by\u0142aby du\u017ca szansa, \u017ce ta ostatnia „prawie prosta\u201d zap\u0119dzi\u0142aby w miejsce, gdzie cel m\u00f3g\u0142by si\u0119 tylko oddala\u0107 a zaleg\u0142y \u015bnieg zawr\u00f3ci\u0107 z i tak niew\u0142a\u015bciwej \u015bcie\u017cki.<\/p>\n\n\n\n

Wreszcie nadzieja, \u017ce znajdowa\u0142am si\u0119 na odpowiednim torze. Pod ko\u0142ami zn\u00f3w pojawi\u0142a si\u0119 niew\u0105tpliwie droga, cho\u0107 wcale nie asfaltowa i wizja ko\u0144c\u00f3wki etapu.<\/p>\n\n\n\n

Imponuj\u0105ce i dostojne szczyty, obraz, kt\u00f3rego klimatu nie odda \u017cadna poczt\u00f3wka ani zdj\u0119cie. Spektakl, w kt\u00f3rym g\u0142\u00f3wn\u0105 rol\u0119 odgrywa\u0142y chmury i g\u00f3ry, pl\u0105ta\u0142 si\u0119 mi\u0119dzy niebem a ziemi\u0105. A ja? Stoj\u0105c na ponad 1500-metrowych szczytach, nie wiedzia\u0142am, czy jestem tylko obserwatorem \u2013 intruzem, czy ju\u017c cz\u0119\u015bci\u0105 tego krajobrazu. Z tej perspektywy Kotor prezentowa\u0142 si\u0119 najbardziej widowiskowo.<\/p>\n\n\n\n

Przede mn\u0105 do pokonania zosta\u0142y charakterystyczne na mapie kotorskie serpentyny. Po pustce ciszy i odludziu, przez jakie przysz\u0142o mi jecha\u0107, cieszy\u0142o, \u017ce trafi\u0142am w to miejsce wczesn\u0105 wiosn\u0105. Przejazd w\u0105sk\u0105 \u015bcie\u017ck\u0105 w pe\u0142ni sezonu autem czy motocyklem m\u00f3g\u0142by by\u0107 niez\u0142\u0105 walk\u0105 o \u017cycie, Zreszt\u0105 oczami wyobra\u017ani ju\u017c widzia\u0142am sznur samochod\u00f3w, kt\u00f3ry pr\u00f3buje przebi\u0107 si\u0119 w oba kierunki oraz letnik\u00f3w wype\u0142niaj\u0105cych ka\u017cd\u0105 woln\u0105 przestrze\u0144, by znale\u017a\u0107 jak najlepsze miejsce na zdj\u0119cie. Albo porzucone auta niekoniecznie na poboczu, bo tego cz\u0119sto brakowa\u0142o, by dosta\u0107 si\u0119 jak najbli\u017cszej pieszego szlaku, ach i jeszcze Ci rowerzy\u015bci\u2026 Serpentyny kotorskie s\u0105 atrakcj\u0105 turystyczn\u0105 sam\u0105 w sobie.<\/p>\n\n\n\n

Kierunek Dobrota<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Czego mo\u017cna spodziewa\u0107 si\u0119 po najpopularniejszym kurorcie w Czarnog\u00f3rze? Mia\u0142am kilka powod\u00f3w, by zakotwiczy\u0107 si\u0119 w\u0142a\u015bnie w mie\u015bcie. Po pierwsze, z racji na stan zdrowia Lotka potrzebowa\u0142am mie\u0107 w najbli\u017cszej okolicy weterynarza, kt\u00f3ry by\u0142by godny zaufania. Troch\u0119 google, troch\u0119 rozmowa z poznanymi lud\u017ami spowodowa\u0142y, \u017ce je\u015bli ju\u017c mia\u0142am kogo\u015b wybiera\u0107 to w Kotorze jest lecznica, kt\u00f3rej szuka\u0142am.<\/p>\n\n\n\n

Po drugie prognozy na kolejne dni niestety zapowiada\u0142y si\u0119 deszczowo i burzowo w ca\u0142ej Czarnog\u00f3rze. Na tamte czasy Bus Pe\u0142en Przyg\u00f3d nie mia\u0142 wyposa\u017cenia jak dzi\u015b. Brak okien i webasto, jedynie chrashpad na pod\u0142odze. I wci\u0105\u017c ma\u0142a nie do ko\u0144ca wykorzystana przestrze\u0144 z powodu jeszcze niedopracowanego pomys\u0142u na transport motocykla. Rzeczy jeszcze walaj\u0105ce si\u0119 to tu to tam. 2 czworono\u017cne przyjaciele i wizja b\u0142ota i gnoju, kt\u00f3ry niew\u0105tpliwie zrobi\u0142by si\u0119 w trakcie zlewy, by\u0142y wystarczaj\u0105cymi argumentami. A i jeszcze\u2026 pranie, kt\u00f3re na wyje\u017adzie wyj\u0105tkowo szybko si\u0119 gromadzi\u0142o, a mo\u017ce to brak pralki i mo\u017cliwo\u015bci wyschni\u0119cia sprawia\u0142y to wra\u017cenie?<\/p>\n\n\n\n

Ponad wszystkie racjonalne argumenty zamarzy\u0142o si\u0119 te\u017c sp\u0119dzi\u0107 kilka dni w domku g\u00f3rskim u podn\u00f3\u017ca szczyt\u00f3w, gdzie b\u0119d\u0119 mog\u0142a zrobi\u0107 baz\u0119 wypadow\u0105 na kolejne piesze i motocyklowe wycieczki a pieski b\u0119d\u0105 mia\u0142y bezpieczne i swobodne miejsce, gdy nie b\u0119d\u0119 ich ze sob\u0105 zabiera\u0107. Lotek z dnia na dzie\u0144 coraz wi\u0119cej odpoczywa\u0142…<\/p>\n\n\n\n

I ja i GPS gubili\u015bmy si\u0119 w kr\u0119tych zakamarkach Kotoru, mia\u0142 by\u0107 oczywisty zjazd na g\u0142\u00f3wn\u0105 ulic\u0119, tymczasem kolejne remonty i objazdy nie mia\u0142y swojego odzwierciedlenia w elektronicznych mapach. Kiedy ju\u017c wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce by\u0142am na dobrej \u015bcie\u017cce, zn\u00f3w pojawia\u0142a si\u0119 jaka\u015b opcja nawrotki. Wreszcie korzystaj\u0105c z dawnych umiej\u0119tno\u015bci orientacji w terenie, uda\u0142o si\u0119 trafi\u0107 na wspomnian\u0105 g\u0142\u00f3wn\u0105 drog\u0119. Pozosta\u0142o jeszcze odjecha\u0107 kawa\u0142ek dalej w stron\u0119 Dobroty i znale\u017a\u0107 zarezerwowany domek.<\/p>\n\n\n\n

Stan\u0119\u0142am mi\u0119dzy domkami, gdzie pokierowa\u0142a mnie pinezka z bookingu. Ani miejsce, ani dom nie pasowa\u0142y do tego z og\u0142oszenia. A ju\u017c na pewno nic w tej okolicy nie przypomina\u0142o samotnego ma\u0142ego domku w\u015br\u00f3d zieleni u podn\u00f3\u017ca g\u00f3ry. Kontakt z w\u0142a\u015bcicielem na szcz\u0119\u015bcie odby\u0142 si\u0119 bez problem\u00f3w, a on doskonale wiedzia\u0142, w kt\u00f3rym miejscu si\u0119 znajduj\u0119 i pokierowa\u0142, kt\u00f3r\u0119dy jecha\u0107 dalej. Wyja\u015bniaj\u0105c, \u017ce b\u0119dzie troch\u0119 pod g\u00f3rk\u0119, p\u00f3\u017aniej w lewo\u2026<\/p>\n\n\n\n

I kiedy min\u0119\u0142am ten pionowy podjazd pod k\u0105tem prawie 90 stopni, by skr\u0119ci\u0107 w lewo. Ju\u017c mia\u0142am wra\u017cenie, \u017ce wje\u017cd\u017cam do kogo\u015b na posesj\u0119 i nawet nie ma mo\u017cliwo\u015bci nawrotki, tymczasem zza wi\u0119kszego budynku wreszcie wy\u0142oni\u0142 si\u0119 m\u00f3j wyczekiwany domek, ten ze zdj\u0119cia.<\/p>\n\n\n\n

Czarne Audi niczym czarna Wo\u0142ga<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Jak si\u0119 okaza\u0142o, dotychczas rozmawia\u0142am z synem, a na miejscu zasta\u0142am ojca.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Czy mo\u017ce Pani anulowa\u0107 rezerwacj\u0119 z bookingu?<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Pewnie mog\u0119, ale czy b\u0119d\u0119 mog\u0142a zrobi\u0107 przelew?<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Nie.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Yyyyy w takim razie, czy b\u0119d\u0119 mog\u0142a zap\u0142aci\u0107 przy wymeldowaniu? Troch\u0119 pob\u0142\u0105dzili\u015bmy i nie namierzy\u0142am bankomatu.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Ale jak z Nik\u015bic jad\u0119 i musz\u0119 dzi\u015b wr\u00f3ci\u0107. \u2013 Pan zdecydowanie nie wygl\u0105da\u0142 na zadowolonego.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Wi\u0119c prosz\u0119, \u017ceby Pan chwile poczeka\u0142. Podjad\u0119 szybko motocyklem, \u017ceby ju\u017c nie manewrowa\u0107 busem mi\u0119dzy tymi ulicami i tak b\u0119dzie pewnie ci\u0119\u017cko zapakowa\u0107 w mie\u015bcie. – Nie zd\u0105\u017cy\u0142am nawet zacz\u0105\u0107 wyci\u0105ga\u0107 CRFK\u0119…<\/p>\n\n\n\n

\u2013 To, w takim razie pojedziemy moim autem. Zawioz\u0119 i przywioz\u0119 Pani\u0105. \u2013 Niewiele zastanawiaj\u0105c si\u0119, zgodzi\u0142am. Zale\u017ca\u0142o mi ju\u017c na zas\u0142u\u017conym po ca\u0142odniowej przeprawie odpoczynku, ju\u017c by\u0142am wystarczaj\u0105c\u0105 zm\u0119czona.<\/p>\n\n\n\n

Zostawi\u0142am busa i ruszyli\u015bmy. Ale dopiero po zatrza\u015bni\u0119ciu drzwi i zjechaniu na drog\u0119 g\u0142\u00f3wn\u0105 moje zm\u0119czenie zacz\u0119\u0142o podsuwa\u0107 absurdalne pomys\u0142y. A co je\u015bli zaraz dostan\u0119 m\u0142otkiem w g\u0142ow\u0119? Albo przemi\u0142y Pan mnie zwyczajnie okradnie, wywiezie lub te\u017c gorsze sytuacje si\u0119 wydarz\u0105? Nie no przecie\u017c nie by\u0142o to mo\u017cliwe! Byli\u015bmy w\u015br\u00f3d ludzi, w Kotorze! Du\u017cym turystycznym mie\u015bcie! No tak, ale by\u0142o poza sezonem\u2026 A przecie\u017c tam zostawi\u0142am i busa i pieski. Nie wiadomo, kto mo\u017ce si\u0119 zjawi\u0107 pod moj\u0105 nieobecno\u015b\u0107. To ile czarnych my\u015bli mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 w g\u0142owie przez ledwie 15 minut, nawet mnie zaskoczy\u0142o.<\/p>\n\n\n\n

Zaparkowali\u015bmy. Wysiad\u0142am. Wyp\u0142aci\u0142am pieni\u0105dze. Wr\u00f3ci\u0142am do auta. Zap\u0142aci\u0142am przemi\u0142emu Panu za nocleg. Pan odwi\u00f3z\u0142 mnie pod domek. Przed odjazdem jeszcze zapyta\u0142, czy umiem rozpali\u0107 koz\u0119 i \u017cebym si\u0119 nie przejmowa\u0142a, bo tutaj obok w nocy mo\u017ce kto\u015b przyjecha\u0107 i zaparkowa\u0107 samoch\u00f3d, to s\u0105siedzi. Ale czy na pewno s\u0105siedzi?<\/p>\n\n\n\n

Moja wyobra\u017ania zn\u00f3w zacz\u0119\u0142a tworzy\u0107 niestworzone scenariusze, ale jak mawia m\u00f3j tata \u2013 \u201ewybuja\u0142a wyobra\u017ania jest przyczyn\u0105 niepotrzebnych stres\u00f3w\u201d. Na szcz\u0119\u015bcie \u017cadne z czarnowidztw si\u0119 nie wydarzy\u0142o, nawet nie by\u0142o bliskie, by si\u0119 wydarzy\u0107. Eh te przekl\u0119te miasta\u2026<\/p>\n\n\n\n

Deszcz i Trz\u0119sienie Ziemi<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Rzeczywi\u015bcie przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 czasu sp\u0119dzonego w Dobrocie pada\u0142o, la\u0142o, grzmia\u0142o. Dobrze nam by\u0142o w domku, gdzie koza grza\u0142a co wiecz\u00f3r a nocny widok na zatok\u0119 kotorsk\u0105 pogr\u0105\u017con\u0105 we \u015bnie, przebija\u0142 si\u0119 nawet przez ci\u0119\u017ckie chmury.<\/p>\n\n\n\n

Spa\u0142am. Oko\u0142o 4:00 zacz\u0119\u0142y si\u0119 jakie\u015b dziwne turbulencje. Domek, cho\u0107 sta\u0142 trz\u0119s\u0142o nim. Ja le\u017ca\u0142am i czu\u0142am jakby pod ziemi\u0105, kto\u015b w\u0142a\u015bnie odpala\u0142 fajerwerki, kt\u00f3re nie mog\u0105c si\u0119 wydosta\u0107 na powierzchnie, robi\u0105 si\u0119 coraz mocniejsze i wyra\u017aniejsze. Zacz\u0119\u0142y trz\u0105\u015b\u0107 si\u0119 szklanki i talerze. Wszystko wibrowa\u0142o niczym telefon w kieszeni tylko na troch\u0119 wi\u0119ksz\u0105 skal\u0119. To chyba nie mo\u017ce by\u0107 trz\u0119sienie? Czy mo\u017ce? Jak odczuwa si\u0119 trz\u0119sienie ziemi?  Czy to dudnienie nie spowoduje, \u017ce za chwil\u0119 wszystkie ska\u0142y zza domku zaczn\u0105 si\u0119 sypa\u0107 i nas przykryj\u0105? Czy te mury za chwil\u0119 nie zaczn\u0105 si\u0119 kruszy\u0107? Przecie\u017c motocykl sta\u0142 przed domkiem! Na bank ju\u017c by\u0142 przewr\u00f3cony\u2026 Nie mia\u0142am jednak odwagi podej\u015b\u0107 do okna, by to sprawdzi\u0107. Le\u017ca\u0142am wryta w \u0142\u00f3\u017cko, poddaj\u0105c si\u0119 tym wibracjom w oczekiwaniu, \u017ce zaraz si\u0119 wszystko uspokoi\u2026 Usta\u0142o.<\/p>\n\n\n\n

Na telefonie \u017cadnych powiadomie\u0144, nawet czarnog\u00f3rski numer milcza\u0142. \u017badnych ostrze\u017ce\u0144. Nic. A jednak kilka godzin p\u00f3\u017aniej okaza\u0142o si\u0119, \u017ce to, co wydarzy\u0142o si\u0119 nad ranem, by\u0142o trz\u0119sieniem ziemi. A dok\u0142adniej to, co dotar\u0142o do Kotoru, by\u0142o tylko jego echem. Epicentrum trz\u0119sienia by\u0142o gdzie\u015b za g\u00f3rami 40 mil od Kotoru,. A wstrz\u0105sy o poziomie 5.4 w skali Richtera by\u0142y odczuwalne nie tylko nad Zatok\u0105 Kotorsk\u0105, ale te\u017c Chorwacji, Serbii, Bo\u015bni i Harcegowinie i innych rejonach Czarnog\u00f3ry. Jaka\u015b szko\u0142a zosta\u0142a zamkni\u0119ta. A droga zn\u00f3w nieprzejezdna z powodu zniszcze\u0144. Na szcz\u0119\u015bcie nie by\u0142o strat w ludziach.<\/p>\n\n\n\n

To Montenegro zdarzaj\u0105 si\u0119 trz\u0119sienia ziemi? Tak, ale nigdzie si\u0119 o nich nie m\u00f3wi\u2026 ludzie wiedz\u0105, \u017ce si\u0119 zdarzaj\u0105. Istnieje nawet jaka\u015b policzalna grupa zapale\u0144c\u00f3w, kt\u00f3rzy interesuj\u0105 si\u0119 tematem i to g\u0142\u00f3wnie od nich mo\u017cna dowiedzie\u0107 si\u0119 szczeg\u00f3\u0142\u00f3w, gdzie i kiedy mo\u017cna spodziewa\u0107 si\u0119 emisji. W Internecie nie znalaz\u0142am jednoznacznych informacji. Jedne \u017ar\u00f3d\u0142a m\u00f3wi\u0142y, \u017ce ostatnie trz\u0119sienie w tych rejonach by\u0142o rok temu, inne \u017ce trzy, jeszcze inne \u017ce ponad dekad\u0119 temu. Przyjaciele z Zabljaka, pytali jak u mnie by\u0142 odczuwalny wstrz\u0105s? Lokalni mieszka\u0144cy nie byli zaskoczeni.<\/p>\n\n\n\n

Dla mnie, rodowitej Europejki z Po\u0142udnia Ba\u0142tyku, dotar\u0142o jednoznacznie, jak odleg\u0142e i nieznane jest to zjawisko. Nie chcia\u0142abym kolejny raz znale\u017a\u0107 si\u0119 w centrum trz\u0119sienia czy to jego echa ani na miejsz\u0105, ani tym bardziej na wi\u0119ksz\u0105 skal\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Spotkanie z Ivanem na Lustica Bay<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Pogoda zrobi\u0142a si\u0119 bardziej przychylna. Jeszcze d\u0142ugo siedzia\u0142o mi w g\u0142owie trz\u0119sienie, kt\u00f3rego autentyczno\u015b\u0107 te\u017c potwierdzi\u0142 Ivan. Ca\u0142a gama my\u015bli i emocji, pomieszana z niedowierzaniem, \u017ce to naprawd\u0119 mia\u0142o  miejsce, tak blisko, tak bardzo obok. Przyszed\u0142 jednak czas na eksplorowanie okolicy z poziomu kanapy motocykla.<\/p>\n\n\n\n

\u017bycie w stylu \u201ezachodnim\u201d na P\u00f3\u0142wyspie Lustica Bay dopiero si\u0119 rodzi. Wymy\u015blono, \u017ce w\u0142a\u015bnie tutaj powstanie kolejny ekskluzywny kurort dla bogatych turyst\u00f3w. Budowa miasta wygl\u0105da\u0142a imponuj\u0105co. Nie by\u0142a to odbudowa, po jakim\u015b kataklizmie czy wojnie ani te\u017c rozbudowa istniej\u0105cej osady, by przerobi\u0107 j\u0105 na miasto. Nie by\u0142o tu starych opuszonych urbex\u00f3w. To miejsce zosta\u0142o zaplanowane i zaprojektowane od zera. Obraz troch\u0119 jak w grze komputerowej z t\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105, \u017ce na \u017cywo. Mia\u0142am przyjemno\u015b\u0107 zaparkowa\u0107 CRFk\u0119 na budowlanym parkingu, bo to w\u0142a\u015bnie Ivan by\u0142 jednym z wa\u017cniejszych pracownik\u00f3w na wspominanym obiekcie.<\/p>\n\n\n\n

Okolica zdecydowanie warta odwiedzenia, cho\u0107 nie w moim stylu. Przynajmniej nie w tym przepychu bogactw i \u015bwiecide\u0142ek. Ivan podpowiedzia\u0142, gdzie warto jecha\u0107. Podobno nawet by\u0142 gdzie\u015b camping, kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142by mi podej\u015b\u0107. Niestety, jak si\u0119 p\u00f3\u017aniej okaza\u0142o, jeszcze nieczynny.<\/p>\n\n\n\n

Zanim jednak trafi\u0142am do nowo powstaj\u0105cego kurortu, zatoczy\u0142am ko\u0142o przez ca\u0142y P\u00f3\u0142wysep w poszukiwaniu ciekawych miejsc na nocleg, gdzie uda\u0142oby si\u0119 zjecha\u0107 busem i zaszy\u0107 na d\u0142u\u017cej. Niestety w tych rejonach troch\u0119 zacz\u0105\u0142 mnie ogranicza\u0107 brak nap\u0119du 4×4, dlatego wypad nad dw\u00f3ch ko\u0142ach poza motocyklow\u0105 zajawk\u0105 mia\u0142 dodatkowy cel.<\/p>\n\n\n\n

Ivan okaza\u0142 si\u0119 absolutnie przecudownym cz\u0142owiekiem. Wcze\u015bniej mieli\u015bmy okazj\u0119 rozmawia\u0107 przez neta, a to za spraw\u0105 tego, \u017ce jest g\u0142\u00f3wnym linesmanem w tworzeniu tras TET w Montenegro. Odezwa\u0142 si\u0119 do mnie, kiedy na jednej z grup rzuci\u0142am has\u0142o o planowanym wyje\u017adzie. Jednak dopiero teraz mieli\u015bmy okazj\u0119 spotka\u0107 si\u0119 osobi\u015bcie. Ivan przez ca\u0142\u0105 podr\u00f3\u017c by\u0142 dobrym duszkiem wyjazdu. Dzi\u0119ki niemu wpada\u0142am w miejsca odludne i nieucz\u0119szczane. A on jak str\u00f3\u017c zawsze pyta\u0142, gdzie si\u0119 wybieram i jak\u0105 tras\u0119 planuj\u0119 na dzi\u015b, bez wzgl\u0119du, w kt\u00f3rym rejonie Czarnog\u00f3ry si\u0119 znajdowa\u0142am. Wiedzia\u0142am, \u017ce mog\u0119 liczy\u0107 na jego pomoc, gdyby okaza\u0142o si\u0119, \u017ce takowa b\u0119dzie potrzebna. Kontakt pozosta\u0142 do dzi\u015b.<\/p>\n\n\n\n

Po drugiej stronie g\u00f3r<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Widok na g\u00f3ry dziel\u0105ce mnie od Tiviat ca\u0142y czas nie dawa\u0142y spokoju. Jest maszt, wi\u0119c bardziej ni\u017c pewne, \u017ce musi prowadzi\u0107 do niego jaka\u015b droga. Miejsce, w kt\u00f3re codziennie wpatrywa\u0142am si\u0119, by\u0142o tak odmienne od kotorskiego kurortu. Kolejne wybrzuszenia pokrywa\u0142y si\u0119 z nazwami niewielkich szczyt\u00f3w na mapie. Wreszcie ruszy\u0142am w stron\u0119 dojrzewaj\u0105cego od kilku dni planu, by zbada\u0107 tajemnicze pasma, na kt\u00f3rym zamieszka\u0142y chmury. Kt\u00f3re by\u0142o pierwszym obrazem przebijaj\u0105cym si\u0119 z g\u0119stego puchu, jeszcze ponad kotorskimi serpentynami. Kt\u00f3re nie \u015bwieci\u0142o co noc jak bo\u017conarodzeniowa choinka. Wystarczy\u0142o tu\u017c za tunelem odbi\u0107 w g\u00f3ry, w miejsce, gdzie zaczyna\u0142a si\u0119 eksploracja i przygoda.<\/p>\n\n\n\n

Ivan zapyta\u0142, czy korzystaj\u0105c z dobrej pogody, wybieram si\u0119 gdzie\u015b na moto. Przedstawi\u0142am mu zarys planu trasy. Potwierdzi\u0142, \u017ce trasa jest jak najbardziej przejezdna i \u2026 przygodna.<\/p>\n\n\n\n

R\u00f3\u017cnorodna dr\u00f3\u017cka mi\u0119dzy kolejnymi bunkrami wiod\u0142a przez las, szutry, kamienie i serpentyny. Niekt\u00f3re momenty by\u0142y bardziej wymagaj\u0105ce. Rzeczywi\u015bcie przy wspomnianym maszcie w okolicy szczytu Sveti Ilija puzzle z elementami krajobrazu sklei\u0142 si\u0119 w ca\u0142o\u015b\u0107. Tam na wprost by\u0142a zima. sk\u0105d niedawno przyjecha\u0142am, tu w dole u\u015bmiecha\u0142 si\u0119 Kotor i domek w Dobrocie, gdzie czekaj\u0105 pieski. Jednak wci\u0105\u017c mia\u0142am drog\u0119 pod g\u00f3r\u0119, za kt\u00f3r\u0105 jeszcze powinna chowa\u0107 si\u0119 kolejna cz\u0119\u015b\u0107 Zatoki a mo\u017ce te\u017c Adriatyk? Punkt\u00f3w widokowych na \u015bcie\u017cce by\u0142o kilka, ale ten zdecydowanie utkwi\u0142 mi najbardziej w pami\u0119ci. Mo\u017ce w\u0142a\u015bnie ze wzgl\u0119du na t\u0119 przekl\u0119t\u0105 wie\u017c\u0119, kt\u00f3ra przez poprzednie deszczowe dni zagl\u0105da\u0142a do okna. Teraz by\u0142am po w\u0142a\u015bciwej stronie\u2026<\/p>\n\n\n\n

Czy to ju\u017c by\u0142o ostatnie pod g\u00f3rk\u0119, nie mia\u0142am poj\u0119cia, bo ju\u017c przesta\u0142am liczy\u0107, kt\u00f3ry to kamienisty podjazd? W kt\u00f3rym\u015b momencie CRFka postanowi\u0142a odpocz\u0105\u0107 i tym sposobem zl\u0105dowa\u0142y\u015bmy na kamieniach w pozycji horyzontalnej. Na tyle, na ile, da\u0142o si\u0119 pod t\u0105 g\u00f3rk\u0119 zl\u0105dowa\u0107 w poziomie. \u2013 Najwy\u017cej posiedzimy tu sobie chwilk\u0119 i zaraz ruszymy dalej. Tymczasem z naprzeciwka nadjecha\u0142o dw\u00f3ch rowerzyst\u00f3w. A nasze zaskoczenie tym spotkaniem by\u0142o na r\u00f3wnym poziomie. Oni nikogo na szlaku nie widzieli. Ja, jak do tej pory te\u017c.<\/p>\n\n\n\n

To by\u0142 ten najlepszy moment, gdzie przed chwil\u0105 utracone si\u0142y wr\u00f3ci\u0142y ze zdwojon\u0105 moc\u0105 nakr\u0119cane t\u0105 rado\u015bci\u0105 z powodu spotkanego w\u0119drowca. Spotkali\u015bmy si\u0119 w takim miejscu, gdzie ka\u017cdy z nas mia\u0142 pod zajebist\u0105 g\u00f3r\u0119. \u2013 Are you Itchy Boots? – No, I am not \u2013 So, what are you doing here in the middle of nowhere? \u2013 Yyyy, enjoying my Montenegro trip. What are you doing here? I tak zacz\u0119\u0142a si\u0119 rozmowa o tym, czego jeszcze mo\u017cna spodziewa\u0107 si\u0119 \u201epo drugiej stronie\u201d i pocieszanie, \u017ce ja za chwile b\u0119d\u0119 mia\u0142a g\u00f3rki, oni ju\u017c mieli\u2026<\/p>\n\n\n\n

Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce by\u0142am w \u015brodku najbardziej przygodnego odcinka. To chyba ten fragment mia\u0142 na my\u015bli Ivan, kiedy wspomnia\u0142am mu o pomy\u015ble na tras\u0119. Rzeczywi\u015bcie czeka\u0142 mnie jeszcze jeden „ten ostatni” kamienisty podjazd, zakr\u0119t o kolejne 180 stopni i wreszcie droga przyj\u0119\u0142a kierunek w d\u00f3\u0142. Zn\u00f3w troch\u0119 stromo, kamieni\u015bcie i przygodnie. A ja tylko cieszy\u0142am si\u0119, \u017ce by\u0142y\u015bmy tu z CRF, a nie KLE. Przypominaj\u0105c sobie wyjazd do Grecji, gdzie podobne odcinki zmusza\u0142y do nawrotki na \u0142agodniejsze fragmenty. CRFka zaprowadzi\u0142a mnie w zupe\u0142nie inne miejsca.<\/p>\n\n\n\n

Wr\u0119cz zrobi\u0142o si\u0119 szkoda, \u017ce kamienie zamieni\u0142y si\u0119 na przyzwoicie utwardzon\u0105 drog\u0119. Ta za chwil\u0119 sta\u0142a si\u0119 szutrem i kolejno dziurawym i g\u0142adkim asfaltem. By\u0142am na przedmie\u015bciach Tivat i zn\u00f3w wkroczy\u0142am do nadmorskiego kurortu mieszcz\u0105cego si\u0119 nad kolejnym fragmentem Zatoki Kotorskiej…<\/p>\n\n\n\n

Lustica Bay po raz drugi<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wreszcie po kilku dniach przyszed\u0142 czas na po\u017cegnanie z baz\u0105 w Dobrocie. Spakowana, od\u015bwie\u017cona i po pe\u0142nym przeorganizowaniu ruszy\u0142am jeszcze raz w stron\u0119 Lustica Bay. Wcze\u015bniejszy wyjazd motocyklem pozwoli\u0142 znale\u017a\u0107 na mapie najlepsz\u0105 miejsc\u00f3wk\u0119 na zakotwiczenie busa. Tym sposobem, kolejne kilka dni sp\u0119dzi\u0142am nad Fortem Artz, kt\u00f3ry o tej porze roku pozostawa\u0142 pusty.<\/p>\n\n\n\n

Jedynie w ci\u0105gu dnia, od czasu do czasu zajecha\u0142o jakie\u015b auto osobowe z par\u0105, kt\u00f3ra spacerowa\u0142a w stron\u0119 wspomnianego fortu. Zupe\u0142nie nie przeszkadza\u0142o to w czytaniu ksi\u0105\u017cki \u201eRuchomy Zamek Hauru\u201d. Podobnie jak pewien pan, kt\u00f3ry co wiecz\u00f3r nas odwiedza\u0142. I z bezpiecznej odleg\u0142o\u015bci obserwowa\u0142 nasz\u0105 ma\u0142\u0105 baz\u0119. Ani kolejny poznany piesek \u2013 istna kopia Fifka, kt\u00f3ry wpada\u0142 na smako\u0142yki i bawi\u0142 z Fifkiem.  <\/p>\n\n\n\n

Z Lotkiem i Fifkiem mieli\u015bmy kamienist\u0105 pla\u017c\u0119 jakby na wy\u0142\u0105czno\u015b\u0107 i troch\u0119 z boku. Z przepi\u0119knym widokiem na Morze Adriatyckie oraz sam pocz\u0105tek Zatoki Kotorskiej. Tam na wprost, za wod\u0105, by\u0142a ju\u017c Chorwacja\u2026<\/p>\n\n\n\n

Wreszcie i busem zap\u0119dzi\u0142am si\u0119 w nieodkryte rejony po\u0142udniowej strony p\u00f3\u0142wyspu i ostatecznie trafi\u0142am w okolice Plava Spilja. Zupe\u0142nie przez przypadek, bo na jednym ze skrzy\u017cowa\u0144 wybra\u0142am \u201et\u0105 \u0142adniejsz\u0105\u201d drog\u0119. Przystanek nad brzegiem morza, gdzie mi\u0119dzy kamieniami kry\u0142y si\u0119 kolejne fortyfikacje. Na p\u00f3\u0142wyspie Lustica jest ich ogromna ilo\u015b\u0107. Wszystkie pozosta\u0142o\u015bci po wojnie nie zosta\u0142y jeszcze ani odkryte, ani zbadane, cho\u0107 w wielu miejscach mo\u017cna ju\u017c napotka\u0107 tablice informacyjne o odwiedzanym obiekcie.<\/p>\n\n\n\n

Kolejnego ranka ch\u0119\u0107 k\u0105pieli w morzu zaprowadzi\u0142a mnie w inn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 kamienistej pla\u017cy. Tu, gdzie sta\u0142 bus, nie by\u0142o najlepszego doj\u015bcia. Na horyzoncie pojawi\u0142a si\u0119 \u0142\u00f3dka. Czarna posta\u0107, zdecydowanie nurek, by\u0142a jedyn\u0105 osob\u0105 w okolicy. Ledwo wysz\u0142am z wody, a gdy odwr\u00f3ci\u0142am si\u0119 w stron\u0119 nurka, by zobaczy\u0107 dalszy bieg zdarze\u0144, jedyne co uda\u0142o si\u0119 dostrzec to resztki bia\u0142ej piany i wzburzona fala od niedawnego skoku. Samotna \u0142\u00f3dka pozosta\u0142a w oddali, zapewne czekaj\u0105c na powr\u00f3t swojego w\u0142a\u015bciciela, kt\u00f3ry rozpocz\u0105\u0142 eksploracj\u0119 podwodnych tunel\u00f3w\u2026<\/p>\n\n\n\n

Dzie\u0144, w kt\u00f3rym odszed\u0142 przyjaciel<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u015amier\u0107 nie przysz\u0142a wcale nagle i znienacka. Mieli\u015bmy za sob\u0105 prawie miesi\u0105c wyjazdu. Min\u0119\u0142o prawie 3 miesi\u0105ce od postawionego wyroku. I prawie 6 miesi\u0119cy od pierwszego stwierdzenia, \u017ce co\u015b jest nie tak. Wiedzia\u0142am, \u017ce depcze mi pi\u0119tach najtrudniejsza z decyzji. Ale odwlekana i odrzucana \u015bmier\u0107 od pi\u0105tku zbli\u017ca\u0142a si\u0119 coraz \u015bmielej. I coraz bardziej nie dawa\u0142a o sobie zapomnie\u0107 r\u00f3wnie\u017c w nocy.<\/p>\n\n\n\n

****<\/p>\n\n\n\n

Mija\u0142a trzecia doba, odk\u0105d nie uda\u0142o si\u0119 nakarmi\u0107 Lotka i poda\u0107 mu lek\u00f3w. Mija\u0142a trzecia doba, gdzie nawet odrzuca\u0142 wod\u0119, kt\u00f3r\u0105 i tak coraz cz\u0119\u015bciej przyjmowa\u0142 tylko strzykawk\u0105 wprost do pyszczka. Tego dnia Lotuszek le\u017ca\u0142  bardzo s\u0142aby. Wreszcie zszed\u0142 z kocyka i schowa\u0142 si\u0119 w bardzo niewygodnym miejscu, gdzie\u015b krzakach nie chc\u0105c ju\u017c z niego wyj\u015b\u0107. Troch\u0119 si\u0142\u0105 zaci\u0105gn\u0119\u0142am go do samochodu, nie dzi\u015b, nie tu, nie teraz\u2026<\/p>\n\n\n\n

****<\/p>\n\n\n\n

Czy nie by\u0142o innego wyj\u015bcia? Na \u015bmier\u0107 nigdy nie jest dobra pora. Jakkolwiek by si\u0119 do niej nie przygotowywa\u0107 i oswaja\u0107. Niemoc, \u017cal i te milion pyta\u0144, czy mo\u017cna by\u0142o zrobi\u0107 co\u015b inaczej, lepiej, wi\u0119cej, inaczej? Dlaczego? Zastrzyk. Najpierw jeden, po chwili drugi. Lotek umar\u0142 na moich r\u0119kach 18 marca 2024 roku. Je\u015bli znasz to uczucie, w kt\u00f3rym przytulasz si\u0119 do pieska i zaczynacie oddycha\u0107 tym samym rytmem, to w\u0142a\u015bnie w tamtej chwili czu\u0142am na ciele, jak jego serce bije coraz wolniej, coraz s\u0142abiej a bicie mojego nie rozp\u0119dzi ju\u017c tego serduszka. Sta\u0142o si\u0119. Nast\u0105pi\u0142a przera\u017caj\u0105co g\u0142ucha cisza.<\/p>\n\n\n\n

Zacz\u0119\u0142o do mnie jeszcze wyra\u017aniej dociera\u0107, co w\u0142a\u015bnie si\u0119 wydarzy\u0142o. Na dodatek jeszcze wtedy nie wiedzia\u0142am, \u017ce kilka tygodniu p\u00f3\u017aniej przyjdzie mi po\u017cegna\u0107 ma\u0142\u0105 Tar\u0119, kt\u00f3ra zesz\u0142a z g\u00f3r i trafi\u0142a do Busa Pe\u0142nego Przygd\u00f3d w tak tajemniczy i niespodziewany spos\u00f3b, jakby to Duszek Lotuszek wskaza\u0142 jej drog\u0119 gdzie i kiedy powinna si\u0119 pojawi\u0107. Gdzie dostanie schronienie. \u0141zy do dzi\u015b sp\u0142ywaj\u0105 po policzkach na my\u015bl o tych niesprawiedliwych momentach. Nawet teraz.<\/p>\n\n\n\n

Czas rusza\u0107 dalej<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Rozbita w drobny mak, z pustk\u0105 w sercu wr\u00f3ci\u0142am do Fifka, kt\u00f3ry dzielnie czeka\u0142. \u2013 Dobrze, \u017ce jeste\u015b. Pierwsze kilka dni na szczytach by\u0142o tylko pocz\u0105tkiem nowego etapu nie ile samego wyjazdu, dla mnie te\u017c \u017cycia. Sp\u0119dzili\u015bmy je Fifim gdzie\u015b nad Radanovi\u0107i, codziennie spaceruj\u0105c po bunkrze, pr\u00f3buj\u0105c jakkolwiek odnale\u017a\u0107 si\u0119 w nowej rzeczywisto\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Niew\u0105tpliwie osiemnastego marca wraz z Lotkiem cz\u0119\u015b\u0107 mojego serca zamieszka\u0142a na g\u00f3rskich pasmach Zatoki Kotorskiej\u2026 Akurat tego dnia dotar\u0142y te\u017c pierwsze ,do\u015b\u0107 dawno, wys\u0142ane kartki do rodziny i przyjaci\u00f3\u0142: \u201eZ pozdrowieniami od Frytki, Fifuszka i Lotuszka\u201d. Co chwil\u0119 wy\u015bwietla\u0142 si\u0119 kolejny komunikat na telefonie w stylu \u201eDotar\u0142a, dzi\u0119kujemy\u201d.<\/p>\n\n\n\n

To w\u0142a\u015bnie w trakcie tych najbardziej smutnych dni wreszcie s\u0142o\u0144ce zago\u015bci\u0142o na d\u0142u\u017cej, jakby chcia\u0142o pom\u00f3c w zbieraniu si\u0142. Przesuwaj\u0105ce si\u0119 chmury pcha\u0142y zawieszone nad szczytami ch\u0119ci do dalszej drogi, kt\u00f3re z ka\u017cd\u0105 sekund\u0105 osiada\u0142y tam coraz mocniej. I jeszcze ten dziwnie k\u0142\u0119bi\u0105cy si\u0119 wiatr znik\u0105d, Wszystko wskazywa\u0142o, \u017ce nasz Duszek Lotuszek te\u017c rozpocz\u0105\u0142 nowe \u017cycie i wcale nie opu\u015bci\u0142 Busa Pe\u0142nego Przyg\u00f3d, tylko ruszy z nami dalej, gdy tylko b\u0119dziemy z Fifim gotowi\u2026<\/p>\n\n\n\n

Kolejnego dnia, przebija\u0142am si\u0119 przez mniej zasiedlon\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 wybrze\u017ca Adriatyku, i tak wr\u00f3cili\u015bmy z Fifim po raz ostatni tego wyjazd nad Lustic\u0119.<\/p>\n\n\n\n

B\u0119d\u0105c w okolicy spotkali\u015bmy si\u0119 jeszcze z Ivanem A zielon\u0105 noc nad Lustic\u0105 sp\u0119dzi\u0142am nad mocno polubionym Fortem Artz.<\/p>\n\n\n\n

W odleg\u0142ych planach z pocz\u0105tku podr\u00f3\u017cy kolejnym punktem po Kotorze mia\u0142 by\u0107 Bar, ale tak \u015bwie\u017ce wydarzenia spowodowa\u0142y, \u017ce nie chcia\u0142am nadchodz\u0105cych dni sp\u0119dza\u0107 w kolejnym kurorcie. Cho\u0107 to w\u0142a\u015bnie Bar ponad dekad\u0119 temu zaczepi\u0142 t\u0119 niewidzialn\u0105 ni\u0107, kt\u00f3ra w niewyt\u0142umaczalny logicznie spos\u00f3b po\u0142\u0105czy\u0142a mnie z Montenegro.<\/p>\n\n\n\n

Zaszy\u0142am si\u0119 w g\u00f3rach i tu by\u0142o koj\u0105co. Jeszcze przyjdzie moment, \u017ce wr\u00f3c\u0119 do miasta. Tymczasem Szkoderskie Jezioro\u2026 To by\u0142 odpowiedni kierunek. Rozs\u0105dek podpowiada\u0142, \u017ceby pomimo nie \u0142atwiej sytuacji, nie odizolowa\u0107 si\u0119 za mocno. Pozosta\u0142o poszuka\u0107 miejsca, gdzie b\u0119dziemy mogli z Fifim zn\u00f3w chwil\u0119 czasu sp\u0119dzi\u0107 kwaterze. Troch\u0119 ogarn\u0105\u0107 w busie, uzupe\u0142ni\u0107 zapasy. Ju\u017c kt\u00f3ry\u015b dzie\u0144 ko\u0144czy\u0142 si\u0119 gaz do kuchenki i ka\u017cdy poranek m\u00f3g\u0142 by\u0107 tym, gdzie nie uda si\u0119 wypi\u0107 ulubionej kawy po przebudzeniu. Da\u0107 sobie jeszcze czas. Och\u0142on\u0105\u0107 po ostatnich wydarzeniach, bo cho\u0107 dni nieub\u0142aganie mija\u0142y, wcale nie by\u0142o l\u017cej.<\/p>\n\n\n\n

I tak zostawiaj\u0105c spory kawa\u0142 serca nad Zatok\u0105 Kotorsk\u0105 trafili\u015bmy z Fifim do Miasta ze Schod\u00f3w…<\/p>\n\n\n\n

cdn.<\/p>\n\n\n